Kontrole stanu ochrony przeciwpożarowej 2/7 - Strona 1
2/7 Kontrole stanu ochrony przeciwpożarowej
Prawo do przeprowadzania czynności kontrolnych stanu ochrony przeciwpożarowej w obiekcie, budynku, zakładzie pracy mają upoważnieni strażacy pełniący służbę w PSP. Minister Spraw Wewnętrznych może upoważnić również inne osoby. Ustawa zastrzega kontrolowanie stanu ochrony przeciwpożarowej dla personelu posiadającego odpowiednie kwalifikacje i tytuł prawny (upoważnienie) do wykonywania tych czynności (kontrolno-rozpoznawczych).
Kontrola wewnętrzna w zakładzie pracy ma inny charakter, choć może obejmować taki sam zakres jak czynności kontrolno-rozpoznawcze. Zasady prowadzenia kontroli wewnętrznej również są inne. Tryb ten może wynikać ze specyfiki instytucji czy zakładu pracy. Kontrola stanu zabezpieczeń przeciwpożarowych dokonywana w zakresie umów cywilnych może być realizowana przez organy państwowe przeprowadzające kontrole na zasadach przewidzianych ustawą o PSP lub instytucje czy firmy świadczące usługi w zakresie ochrony ppoż. Zakres ten określają przepisy i potrzeby specjalistycznych zabezpieczeń obiektu np. kontrola technicznych zabezpieczeń pożarowych czy konserwacja i kontrola sprzętu oraz urządzeń ppoż. Dokonywanie kontroli wewnętrznej i prowadzenie całości spraw ochrony ppoż. można zlecić specjaliście ds. ochrony ppoż. lub uprawnionej firmie.
Wykaz czynności kontrolno-rozpoznawczych
Czynności kontrolno–rozpoznawcze obejmują w szczególności:
1) sprawdzanie przestrzegania przepisów przeciwpożarowych,
2) rozpoznawanie zagrożeń innych niż pożarowe,
3) wstępne ustalenie przyczyn oraz okoliczności powstania i rozprzestrzeniania się pożaru mogą być przez PSP przeprowadzane także:
– na polecenie sądu, prokuratury lub NIK,
– na zlecenie osób prawnych , fizycznych i innych jednostek organizacyjnych oraz terenowych organów administracji rządowej i samorządowej.
Zasady pobierania opłat za te czynności zostały określone w rozporządzeniu MSW z dnia 4 lipca 1992 r. w sprawie zasad pobierania opłat przez PSP na zlecone czynności kontrolno-rozpoznawcze (Dz. U. Nr 58, poz. 293).
Stan na sierpień 2000
Zakres kontroli prowadzonej przez PSP oraz tryb postępowania 2/7.1 - Strona 1
2/7.1 Zakres kontroli prowadzonej przez PSP oraz tryb postępowania
Podstawę prawną, określającą zakres i tryb czynności kontrolno-rozpoznawczych, stanowi rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 1992 r. w sprawie czynności kontrolno-rozpoznawczych z zakresu ochrony przeciwpożarowej oraz osób upoważnionych do ich przeprowadzania (Dz. U. Nr 43 poz. 191).
Zakres kontroli
Czynności kontrolno–rozpoznawcze z zakresu ochrony przeciwpożarowej polegają w szczególności na :
1) przeprowadzaniu kontroli przestrzegania przepisów o ochronie przeciwpożarowej,
2) badaniu przestrzegania przepisów przeciwpożarowych,
3) sprawdzaniu warunków ochrony technicznej nieruchomości i ruchomości dla celów przeciwpożarowych,
4) rozpoznawaniu warunków organizacyjnych, zapewniających ochronę ludzi i mienia przed pożarami, klęskami żywiołowymi lub innymi miejscowymi zagrożeniami oraz przeciwdziałających powstawaniu lub minimalizujących skutki tych zagrożeń,
5) ustalaniu możliwości ewentualnego powstania, rodzaju, miejsca i zasięgu oddziaływania przyczyn takich zagrożeń,
6) sprawdzaniu spełniania wymagań ochrony przeciwpożarowej i skuteczności ochrony przeciwpożarowej sprzętu, urządzeń pożarniczych i ratowniczych oraz środków gaśniczych w projektowanych, przebudowywanych i eksploatowanych budynkach, obiektach, terenach, maszynach, urządzeniach i instalacjach,
7)
10/1
8) rozpoznawaniu możliwości i warunków prowadzenia działań ratowniczych przez jednostki ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w art. 15 pkt. 1-6 i 8 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. Nr 81, poz. 351),
9) wstępnym ustalaniu nieprawidłowości i zaniedbań, które spowodowały pożar oraz okoliczności jego rozprzestrzeniania, a także współdziałaniu w tym zakresie z organami dochodzeniowo-śledczymi i ubezpieczycielami .
Zakres kontroli prowadzonej przez PSP oraz tryb postępowania 2/7.1 - Strona 3
O wszczęciu czynności kontrolno – rozpoznawczych zawiadamia się kontrolowanego na piśmie lub w inny możliwy sposób z określeniem :
· zakresu czynności kontrolno-rozpoznawczych,
· przewidywanego czasu trwania tych czynności,
· miejsca ich prowadzenia,
· imienia i nazwiska wykonującego czynności kontrolno-rozpoznawcze.
Przed przystąpieniem do wykonywania tych czynności, kontrolujący jest zobowiązany okazać kontrolowanemu legitymację służbową i upoważnienie do prowadzenia tych działań, a także zapoznać kontrolowanego z jego prawami i obowiązkami.
Kontrolowany właściciel czy zarządzający musi umożliwić kontrolującemu dokonanie czynności kontrolno-rozpoznawczych, a w szczególności :
1) umożliwić dostęp do obiektów, urządzeń i innych składników majątkowych, które mają być skontrolowane,
2) zapewnić wgląd w dokumentację i ewidencje objęte zakresem jego czynności,
3) umożliwić kontrolującemu sporządzenie kopii niezbędnych dokumentów,
4) zapewnić warunki do pracy, w tym – o ile to możliwe – samodzielne pomieszczenie i miejsce do przechowywania dokumentów,
5) udostępnić środki łączności, a w wypadku, gdy kontrolowanym jest podmiot gospodarczy – także inne konieczne środki techniczne, którymi dysponuje, w zakresie niezbędnym do wykonywania tych czynności .
Kontrolowany jest również zobowiązany udzielić kontrolującemu wyjaśnień w sprawie ujawnionych nieprawidłości. Czynności kontrolno–rozpoznawcze są wykonywane na podstawie pisemnego upoważnienia sporządzonego według poniższego wzoru:
............................................
(organ upoważniający)
Wzór upoważnienia
UPOWAŻNIENIE NR..............
Na podstawie § 5 ust. 1 pkt ........ § 10 *) rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 1992 r. w sprawie czynności kontrolno-rozpoznawczych z zakresu ochrony przeciwpożarowej oraz osób upoważnionych do ich przeprowadzania (Dz. U. Nr 43, poz. 191) upoważniam ...........................................................................................................
do przeprowadzania czynności kontrolno-rozpoznawczych :
1) dotyczących przestrzegania przepisów przeciwpożarowych *,
2) dotyczących rozpoznawania zagrożeń pożarowych oraz innych*,
3) mających na celu wstępne ustalenie przyczyn oraz okoliczności powstania i rozprzestrzeniania się pożaru* na terenie .......................................................................................................
Upoważnienie ważne jest łącznie z legitymacją służbową .
Upoważnienie jest ważne do..................................................
..................................................... .....................................................
(miejscowość i data wystawienia) (pieczęć i podpis wystawiającego)
* Niepotrzebne skreślić
Czynności kontrolno-rozpoznawcze mogą być rozpoczęte bez upoważnienia, jeżeli okoliczności faktyczne uzasadniają natychmiastowe ich podjęcie. Czynności dokonane bez upoważnienia są skuteczne pod warunkiem przedstawienia kontrolowanemu takiego upoważnienia najpóźniej następnego dnia po dniu rozpoczęcia czynności .
Zakres kontroli prowadzonej przez PSP oraz tryb postępowania 2/7.1 - Strona 5
Przedmiot, zakres i termin wykonywania czynności kontrolno-rozpoznawczych ustalają organy Państwowej Straży Pożarnej z uwzględnieniem:
1) analiz stanu ochrony przeciwpożarowej,
2) dyspozycji i zaleceń Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej oraz innych organów nadzoru nad ochroną przeciwpożarową,
3) poleceń sądu, prokuratora lub Najwyższej Izby Kontroli oraz zleceń osób prawnych, fizycznych i innych jednostek organizacyjnych oraz terenowych organów administracji rządowej i samorządowej na zasadach podanych wyżej .
Kontrolujący ma prawo wstępu oraz poruszania się po terenie objętym czynnościami kontrolno-rozpoznawczymi na podstawie legitymacji służbowej, bez przepustki, ale z uwzględnieniem zastrzeżenia wynikającego z treści art. 25 pkt. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 88, poz. 400; Dz. U. z 1992 r. Nr 21, poz. 86) oraz nie podlega przeszukaniu przewidzianemu w regulaminie wewnętrznym kontrolowanej jednostki. Kontrolujący podlega przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej, obowiązującym w kontrolowanej jednostce. Przed zakończeniem kontroli osoby biorące w niej udział mają prawo wnieść zastrzeżenia do protokołu (o tym uprawnieniu kontrolowany powinien pouczyć zainteresowane osoby) .
Z przeprowadzonych czynności kontrolno-rozpoznawczych kontrolujący sporządza protokół. Jeżeli wykonuje je na zlecenie podmiotów wskazanych wyżej – sporządza zleconą dokumentację. Jeśli wykonując czynności kontrolno-rozpoznawcze na zlecenie, kontrolujący stwierdzi bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia, niebezpieczeństwo powstania pożaru lub miejscowego zagrożenia, to niezależnie od opracowania zleconej dokumentacji sporządza oddzielny protokół.
Protokół z kontroli
Protokół czynności kontrolno-rozpoznawczych powinien zawierać:
1) podstawę prawną dokonywanych czynności,
2) określenie kto, kiedy, gdzie i z czyjego upoważnienia przeprowadza czynności kontrolno-rozpoznawcze,
3) informację, kto i w jakim charakterze był przy tych czynnościach obecny,
4) określenie zakresu czynności kontrolno-rozpoznawczych,
5) wykaz kontrolowanych obiektów, terenów, urządzeń i innych kontrolowanych składników majątkowych,
6) opis stwierdzonych nieprawidłowości,
7) opis podjętych przez kontrolującego doraźnych działań i nieprawidłowości usuniętych w toku kontroli,
8) opis bezpośrednich przyczyn mogących spowodować pożar lub inne miejscowe zagrożenie.
Protokół podpisują kontrolujący oraz kontrolowany właściciel lub inny posiadacz albo osoba przez niego upoważniona, po zapoznaniu się z treścią protokołu. W razie odmowy podpisania protokołu, kontrolujący informuje o tym w protokole .
Kopię protokołu otrzymuje kontrolowany zakład. Przed lub po podjęciu decyzji przez PSP przysługuje, na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego, możliwość realizacji posiadanych uprawnień. Mogą to być dodatkowe wyjaśnienia lub informacje czy materiały o usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości lub usterek. Można zastosować inne środki przewidziane w k.p.a., takie jak np. rozprawa z udziałem zainteresowanych dla wyjaśnienia różnic w stwierdzeniach powstałych w trakcie kontroli.
Kontrole wewnętrzne stanu ochrony przeciwpożarowej 2/7.4 - Strona 1
2/7.2 Władcze i niewładcze egzekwowanie obowiązków przez PSP
Po tych czynnościach kontrolnych Komendant Rejonowy PSP w formie decyzji lub postanowienia egzekwuje usunięcie usterek lub nieprawidłowości , jakie zostały stwierdzone w trakcie kontroli. Od tej decyzji lub postanowienia przysługuje odwołanie zależnie od Komendy Wojewódzkiej PSP lub za pośrednictwem Komendanta Rejonowego PSP, który ją wydał. Równolegle mogą być stosowane środki niewładcze, takie jak wystąpienie do właściwego organu nadzoru, np. Wydziału Architektury Urzędu Gminy, Nadzoru Dozoru Technicznego (patrz: rozdz. 1/7) czy Państwowej Inspekcji Pracy.
10/3
Stwierdzenie zagrożenia życia w budynku w związku z postanowieniem przepisów § 207 i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych (Dz. U. z 1995 r. Nr 10 ,poz. 46) stanowi podstawę do wydania decyzji nakazującej modernizację, przebudowę lub zmianę sposobu użytkowania budynku (w całości lub w części ).
Oddziaływanie władcze organów PSP obejmuje także egzekwowanie:
·
Uprawnienia PSP
· wskazanych przepisami zasad zawartych w § 6 ust. 1 pkt 9, § 9 ust. 1, § 12 ust. 1 oraz § 23 ust. 1 i 4 rozporządzenia MSW,
· przepisów o warunkach technicznych instalacji i urządzeń technicznych oraz wymagań ustalonych przez producentów tych instalacji lub urządzeń – w zakresie usuwania zaniedbań i nieprawidłowości eksploatacyjnych, które mogłoby przyczynić się do powstania pożaru lub wybuchu, względnie rozprzestrzeniania się pożaru.
...
sq3llx